นตฺถิ โลเก อนินฺทิโต “ผู้ไม่ถูกนินทา ย่อมไม่มีในโลก”

นตฺถิ โลเก อนินฺทิโต.

[คำอ่าน : นัด-ถิ, โล-เก, อะ-นิน-ทิ-โต]

“ผู้ไม่ถูกนินทา ย่อมไม่มีในโลก”

(ขุ.ธ. 25/45)

ธรรมชาติของมนุษย์นั้น มักมีแนวโน้มที่จะกล่าวโทษ หรือนินทาผู้อื่นอยู่เสมอ โดยเฉพาะในเรื่องที่ไม่ดีหรือข้อบกพร่องของคนอื่น ซึ่งบางครั้งก็เป็นเรื่องจริง บางครั้งก็เป็นเรื่องที่แต่งเติมหรือกล่าวร้ายโดยไม่มีมูลความจริงเลย คนที่ชอบนินทาเช่นนี้มีอยู่ทั่วไปในสังคม ไม่ว่าจะเป็นที่ทำงาน ในหมู่ญาติพี่น้อง หรือแม้แต่ในกลุ่มเพื่อนสนิท

อีกความจริงหนึ่งที่เราควรตระหนักก็คือ บนโลกนี้ไม่มีใครเลยที่จะรอดพ้นจากการนินทาว่าร้าย ไม่ว่าเราจะประพฤติดีเพียงใดก็ตาม ก็ยังอาจถูกผู้ไม่หวังดีจับผิดและกล่าวโทษในสิ่งที่เราไม่ได้กระทำ หรือวิจารณ์ด้วยความอิจฉา ด้วยอคติ หรือด้วยความไม่เข้าใจ จึงกล่าวได้ว่า การนินทาเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นได้กับทุกคนเป็นธรรมดา

แม้แต่พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้ทรงเป็นผู้บริสุทธิ์สมบูรณ์ด้วยพระปัญญา พระกรุณา และพระบริสุทธิคุณ ก็ยังไม่วายที่จะถูกใส่ร้าย นินทาว่าร้ายจากผู้ไม่ศรัทธาหรือมีเจตนาไม่ดี ทั้งที่พระองค์มิได้ทำสิ่งใดผิดเลย นี่แสดงให้เห็นว่า ต่อให้เป็นผู้เลิศที่สุดในโลก ก็ยังไม่อาจหลีกพ้นคำนินทาได้

เมื่อเราเข้าใจเช่นนี้แล้ว จึงไม่ควรใส่ใจมากนักกับคำกล่าวร้ายของผู้อื่น หากถูกนินทาว่าร้าย ควรตั้งสติและทบทวนด้วยใจเป็นกลางว่า สิ่งที่เขากล่าวนั้นมีมูลความจริงหรือไม่ หากมี เราควรใช้โอกาสนั้นในการปรับปรุงแก้ไขตัวเองให้ดีขึ้น แต่ถ้าสิ่งที่เขากล่าวมาไม่เป็นความจริง ก็ไม่ควรนำมาคิดให้ใจเป็นทุกข์ เพราะไม่มีประโยชน์เลย

ดังนั้น สิ่งที่ควรให้ความสำคัญที่สุด ไม่ใช่เสียงนินทา แต่คือการประเมินตนเองอย่างซื่อสัตย์ ดำเนินชีวิตโดยยึดมั่นในคุณธรรม และมีใจหนักแน่นต่อคำวิจารณ์ต่าง ๆ เราจึงจะสามารถอยู่ท่ามกลางเสียงนินทาได้อย่างสงบ ไม่หวั่นไหว และไม่หลงลืมความดีที่เรากำลังทำอยู่.