Tagged: วาจาวรรค หมวดวาจา

สหสฺสมปิ เจ วาจ อนตฺถปทสญฺหิตา เอกํ อตฺถปทํ เสยฺโย ยํ สุตฺวา อุปสมฺมติ.

โย นินฺทิยํ ปสํสติ ตํ วา นินฺทติ โย ปสํสิโย วิจินาติ มุเขน โส กลึ กลินา เตน สุขํ น วินฺทติ.

โย อตฺตเหตุ ปรเหตุ ธนเหตุ จ โย นโร สกฺขิปุฏฺโฐ มุสา พฺรูติ ตํ ชญฺญา วสโล อิติ.

ยญฺหิ กยิรา ตญฺหิ วเท ยํ น กยิรา น ตํ วเท อกโรนฺตํ ภาสมานํ ปริชานนฺติ ปณฺฑิตา.

ปุริสสฺส หิ ชาตสฺส กุฐารี ชายเต มุเข ยาย ฉินฺทติ อตฺตานํ พาโล ทุพฺภาสิตํ ภณํ.

ปิยวาจเมว ภาเสยฺย ยา วาจา ปฏินนฺทิตา ยํ อนาทาย ปาปานิ ปเรสํ ภาสเต ปิยํ.

นาติเวลํ ปภาเสยฺย น ตุณฺหี สพฺพทา สิยา อวิกิณฺณํ มิตํ วาจํ ปตฺเต กาเล อุทีริเย.

ตเมว วาจํ ภาเสยฺย ยายตฺตานํ น ตาปเย ปเร จ น วิหึเสยฺย สา เว วาจา สุภาสิตา.

กลฺยาณิเมว มุญฺเจยฺย น หิ มุญฺเจยฺย ปาปิกํ โมกฺโข กลฺยาณิยา สาธุ มุตฺวา ตปฺปติ ปาปิกํ.

สจฺจํ เว อมตา วาจา เอส ธมฺโม สนนฺตโน สจฺเจ อตฺเถ จ ธมฺเม จ อหุ สนฺโต ปติฏฺฐิตา.

ยํ พุทฺโธ ภาสตี วาจํ เขมํ นิพฺพานปตฺติยา ทุกฺขสฺสนฺตกิริยาย ส เว วาจานมุตฺตมา.

ปรสฺส วา อตฺตโน วาปิ เหตุ น ภาสติ อลิกํ ภูริปญฺโญ โส ปูชิโต โหติ สภาย มชฺเฌ ปจฺฉาปิ โส สุคติคามิ โหติ.

อพทฺธา ตตฺถ พชฺฌนฺติ ยตฺถ พาลา ปภาสเร พทฺธาปิ ตตฺถ มุจฺจนฺติ ยตฺถ ธีรา ปภาสเร.

อกฺโกธโน อสนฺตาสี อวิกตฺถี อกุกฺกุโจ มนฺตาภาณี อนุทฺธโต ส เว วาจายโต มุนิ

อกกฺกสํ วิญฺญาปนึ คิรํ สจฺจํ อุทีรเย ยาย นาภิสเช กญฺจิ ตมหํ พฺรูมิ พฺราหฺมณํ

วาจํ ปมุญฺเจ กุสลํ นาติเวลํ.
“ไม่ควรเปล่งวาจาที่ดีให้เกินกาล”
(ขุ.ชา.ทุก. 27/80, ขุ.สุ. 25/525, ขุ.มหา. 29/622)

นามนุญฺญํ กุทาจนํ.
“ในกาลไหน ๆ ก็ไม่ควรกล่าววาจาไม่น่าพอใจ”
(ขุ.ชา.เอก. 27/10)

มนุญฺญเมว ภาเสยฺย.
“ควรกล่าวแต่วาจาที่น่าพอใจ”
(ขุ.ชา.เอก. 27/10)

ตเมว วาจํ ภาเสยฺย ยายตฺตานํ น ตาปเย.
“ควรกล่าวแต่วาจาที่ไม่ยังตนให้เดือดร้อน”
(สํ.ส. 25/278, ขุ.สุ. 25/411)

สณฺหํ คิรํ อตฺถวตึ ปมุญฺเจ.
“ควรเปล่งวาจาไพเราะที่มีประโยชน์”
(ขุ.ชา.เตรส. 27/350)

วาจํ มุญฺเจยฺย กลฺยาณึ.
“ควรเปล่งวาจางาม”
(สํ.ส. 15/60)

สํโวหาเรน โสเจยฺยํ เวทิตพฺพํ.
“ความสะอาด พึงรู้ได้ด้วยถ้อยคำ”
(นัย- ขุ.อุ. 25/178)

อภูตวาที นิรยํ อุเปติ.
“คนพูดไม่จริง ย่อมเข้าถึงนรก”
(ขุ.ธ. 25/55)

ทุฏฺฐสฺส ผรุสา วาจา.
“คนโกรธมีวาจาหยาบ”
(ขุ.ชา.ทสก. 27/273)

มุตฺวา ตปฺปติ ปาปิกํ.
“คนเปล่งวาจาชั่ว ย่อมเดือดร้อน”
(ขุ.ชา.เอก. 27/28)

โมกฺโข กลฺยาณิยา สาธุ.
“เปล่งวาจางาม ยังประโยชน์ให้สำเร็จ”
(ขุ.ชา.เอก. 27/28)

หทยสฺส สทิสี วาจา.
“วาจา เช่นเดียวกับใจ”
(ขุ.ชา.จตุกฺก. 27/138)