ผาตึ กยิรา อวิเหฐยํ ปรํ “ควรทำแต่ความเจริญ อย่าเบียดเบียนเขา”
ผาตึ กยิรา อวิเหฐยํ ปรํ
[คำอ่าน : ผา-ติง, กะ-ยิ-รา, อะ-วิ-เห-ถะ-ยัง, ปะ-รัง]
“ควรทำแต่ความเจริญ อย่าเบียดเบียนเขา”
(ขุ.ชา.สตฺตก. 27/212)
บุคคลผู้ปรารถนาความเจริญในชีวิต ไม่ว่าจะเป็นทางโลกหรือทางธรรม พึงตั้งตนอยู่ในความดีงาม โดยการกระทำสิ่งที่เป็นประโยชน์ ทั้งแก่ตนเองและแก่ผู้อื่น การแสวงหาความดีนั้นเป็นพื้นฐานสำคัญที่นำไปสู่ความเจริญมั่นคง ทั้งในด้านจิตใจ การงาน และความสงบสุขในสังคม
เมื่อบุคคลมุ่งมั่นในการสร้างคุณงามความดี ไม่ว่าด้วยการขยันหมั่นเพียร ทำงานสุจริต หรือช่วยเหลือสังคมในรูปแบบต่าง ๆ ผลแห่งความดีเหล่านี้ย่อมนำมาซึ่งการยกย่องสรรเสริญจากผู้อื่น เป็นที่ไว้วางใจ และได้รับการยอมรับนับถือในฐานะคนดีผู้มีคุณธรรมในหมู่ชน
นอกจากการทำความดีแล้ว อีกสิ่งหนึ่งที่สำคัญไม่แพ้กันคือการงดเว้นจากการเบียดเบียนผู้อื่น ไม่ว่าจะเป็นทางกาย วาจา หรือใจ ทั้งต่อมนุษย์หรือสัตว์ทั้งหลาย เพราะสรรพชีวิตล้วนปรารถนาที่จะอยู่อย่างสงบสุข ปราศจากความหวาดกลัวและอันตราย
การไม่เบียดเบียนกัน ไม่เอารัดเอาเปรียบกัน เป็นการแสดงออกถึงเมตตาธรรมและความเข้าใจในความเท่าเทียม สังคมใดที่สมาชิกมีความเคารพสิทธิของกันและกัน สังคมนั้นย่อมเป็นสังคมที่น่าอยู่ เต็มไปด้วยความปรองดองและไว้วางใจ
ดังนั้น ผู้ที่ต้องการความเจริญที่แท้จริง จึงควรยึดมั่นในการทำความดี สร้างประโยชน์แก่ตนและส่วนรวม พร้อมทั้งละเว้นจากการเบียดเบียนผู้อื่น เพราะสิ่งเหล่านี้คือรากฐานของสันติสุข ความสามัคคี และการอยู่ร่วมกันอย่างร่มเย็นในสังคม.