ภิกษุยินดีในความไม่ประมาท หรือเห็นภัยในความประมาท ย่อมเผาสังโยชน์น้อยใหญ่ไป เหมือนไฟไหม้เชื้อน้อยใหญ่ไปฉะนั้น
อปฺปมาทรโต ภิกฺขุ ปมาเท ภยทสฺสิ วา สญฺโญชนํ อณุํ ถูลํ ฑหํ อคฺคีว คจฺฉติ.
อปฺปมาทรโต ภิกฺขุ ปมาเท ภยทสฺสิ วา สญฺโญชนํ อณุํ ถูลํ ฑหํ อคฺคีว คจฺฉติ.
อปฺปมาทรตา โหถ สจิตฺตมนุรกฺขถ ทุคฺคา อุทฺธรถตฺตานํ ปงฺเก สนฺโนว กุญฺชโร.
อปฺปมตฺตา สตีมนฺโต สุสีลา โหถ ภิกฺขโว สุสมาหิตสงฺกปฺปา สจิตฺตมนุรกฺขถ.
มา ปมาทมนุยุญฺเชถ มา กามรติสนฺถวํ อปฺปมตฺโต หิ ฌายนฺโต ปปฺโปติ ปรมํ สุขํ.
อุฏฺฐานวโต สตีมโต สุจิกมฺมสฺส นิสมฺมการิโน สญฺญตสฺส จ ธมฺมชีวิโน อปฺปมตฺตสฺส ยโสภิวฑฺฒติ.
อปฺปมตฺโต ปมตฺเตสุ สุตฺเตสุ พหุชาคโร อพลสฺสํว สีฆสฺโส หิตฺวา ยาติ สุเมธโส.
อปฺปมาทรตา โหถ.
“ท่านทั้งหลาย จงเป็นผู้ยินดีในความไม่ประมาท”
(ขุ.ธ. 25/58)
อปฺปมาเทน สมฺปาเทถ.
“ท่านทั้งหลาย จงยังความไม่ประมาทให้ถึงพร้อม”
(ที.มหา. 10/180, สํ.ส. 15/231)
อปฺปมตฺโต อุโภ อตฺเถ อธิคฺคณฺหาติ ปณฺฑิโต.
“บัณฑิตผู้ไม่ประมาท ย่อมได้รับประโยชน์ทั้งสอง”
(สํ.ส. 15/126, ขุ.อิติ. 25/242, องฺ.ปญฺจก. 22/53)
อปฺปมตฺโต หิ ฌายนฺโต ปปฺโปติ วิปุลํ สุขํ.
“ผู้ไม่ประมาทพินิจอยู่ ย่อมถึงสุขอันไพบูลย์”
(ม.ม. 13/488, สํ.ส. 15/36, ข.ธ. 25/18, ขุ.เถร. 26/390)
อปฺปมตฺตา น มียนฺติ.
“ผู้ไม่ประมาทย่อมไม่ตาย”
(ขุ.ธ. 25/18, ขุ.ชา.ตึส. 27/524)
อปฺปมาเท ปโมทนฺติ.
“บัณฑิตย่อมบันเทิงในความไม่ประมาท”
(ขุ.ธ. 25/18)
อปฺปมาทํ ปสํสนฺติ.
“บัณฑิตย่อมสรรเสริญความไม่ประมาท”
(สํ.ส. 15/126, องฺ.ปญฺจก. 22/53, ขุ.ธ. 25/19, ขุ.อิติ. 25/242)
อปฺปมาทญฺจ เมธาวี ธนํ เสฏฺฐํว รกฺขติ.
“ปราชญ์ย่อมรักษาความไม่ประมาทไว้ เหมือนทรัพย์ประเสริฐสุด”
(ม.ม. 13/488, สํ.ส. 15/36, ขุ.ธ. 25/18, ขุ.เถร. 26/390)
อปฺปมาโท อมตํ ปทํ.
“ความไม่ประมาท เป็นทางไม่ตาย”
(ขุ.ธ. 25/18, ขุ.ชา.ตึส. 27/524)
อุฏฺฐาเนนปฺปมาเทน สญฺญเมน ทเมน จ ทีปํ กยิราถ เมธาวี ยํ โอโฆ นาภิกีรติ.
เอวํวิหารี สโต อปฺปมตฺโต ภิกฺขุ จรํ หิตฺวา มมายิตานิ ชาติชรํ โสกปริเทวญฺจ อิเธว วิทฺวา ปชเหยฺย ทุกฺขํ.
อปฺปมาทรโต ภิกฺขุ ปมาเท ภยทสฺสิ วา อภพฺโพ ปริหานาย นิพฺพานสฺเสว สนฺติเก.
บัญญัติ 2 ประการ
1. ปัญญาปิยบัญญัติ บัญญัติในแง่เป็นสิ่งอันพึงให้รู้กัน
2. ปัญญาปนบัญญัติ บัญญัติในแง่เป็นเครื่องให้รู้กัน
ธุระ 2 ประการ
1. คันถธุระ ธุระฝ่ายคัมภีร์
2. วิปัสสนาธุระ ธุระฝ่ายการเจริญวิปัสสนา
ทางสุดโต่ง 2 ประการ
1. กามสุขัลลิกานุโยค การหมกมุ่นอยู่ด้วยกามสุข
2. อัตตกิลมถานุโยค การประกอบความลำบากเดือดร้อนให้แก่ตนเอง
ทาน 2 ประการ
1. ปาฏิบุคลิกทาน การให้จำเพาะบุคคล
2. สังฆทาน การให้แก่สงฆ์
ทาน 2 ประการ
1. อามิสทาน การให้สิ่งของ
2. ธรรมทาน การให้ธรรมะ
ฌาน 2 ประการ
1. อารัมมณูปนิชฌาน การเพ่งอารมณ์ด้วยจิตที่เป็นสมาธิแน่วแน่
2. ลักขณูปนิชฌาน การเพ่งลักษณะ
ฌาน 2 ประเภท
1. รูปฌาน ฌานมีรูปธรรมเป็นอารมณ์
2. อรูปฌาน ฌานมีอรูปธรรมเป็นอารมณ์
เวทนา 2 ประการ
1. กายิกเวทนา เวทนาทางกาย
2. เจตสิกเวทนา เวทนาทางใจ
อุปัญญาตธรรม 2 ประการ
1. อสนฺตุฏฺฐิตา กุสเลสุ ธมฺเมสุ ความไม่สันโดษในกุศลธรรม
2. อปฺปฏิวาณิตา ปธานสฺมึ ความไม่ระย่อในการพากเพียร
อัตถะ 2 ประการ
1. เนยยัตถะ พระสูตรซึ่งมีความหมายที่จะต้องไขความ
2. นีตัตถะ พระสูตรซึ่งมีความหมายที่แสดงชัดโดยตรงแล้ว
พระอรหันต์ 2 ประเภท
1. สุกขวิปัสสก ผู้เห็นแจ้งอย่างแห้งแล้ง
2. สมถยานิก ผู้มีสมถะเป็นยาน
ศาสนา 2 ประการ
1. ปริยัติศาสนา คำสอนฝ่ายปริยัติ
2. ปฏิบัติศาสนา คำสอนฝ่ายปฏิบัติ